Nad Niemnem. Ten artykuł dotyczy powieści. Zobacz też: Nad Niemnem (ujednoznacznienie). Nad Niemnem – społeczno-obyczajowa powieść pozytywistyczna Elizy Orzeszkowej z 1888 roku. Trzytomowy utwór przedstawia panoramę polskiego społeczeństwa drugiej połowy XIX wieku, nawiązując również do czasów powstania styczniowego. Jasiek zgubił złoty róg, nie ma szans na odnalezienie go. pojawia się Chochoł. każe wyjąć zbrojnym kosy z rąk. gra ponurą, otępiającą muzykę na melodię „Stary niedźwiedź mocno śpi”. śpiewa „miałeś chamie złoty róg, ostał ci się ino sznur”. zmarnował olbrzymą szansę. wszyscy bezmyślnie zaczynają się Udostępniamy tutaj dokładny opis oraz charakterystykę bohatera: jej powiązania i motywacje.Nazywany przez niektórych bohaterów Mośkiem (pierwowzór tej postaci to Hersz Singer).(4/4) Plotka o "Weselu" - postaci dramatu i ich pierwowzory, Stanisław Wyspiański - Wesele - streszczenie, opracowanie klp.pl Lektury Analizy i interpretacje Podobny sukces nie powtórzył się jednak. • Bohater to egoista, który „Był środkowym punktem świata dla wszystkich, których widywał, i dla samego siebie ". • Pogardza ludźmi, nie szanuje nikogo. • Nikogo nie kocha, choć mówi o miłości do Justyny. • Nie ma szacunku dla zmarłego ojca, rodzinnej ziemi, mogiły. Tytuł: Wesele. Rodzaj literacki: dramat. Gatunek literacki: dramat młodopolski ( „teatr ogromny” ). Czas i miejsce akcji: akcja rozgrywa się w 1900 r. w chacie Włodzimierza Tetmajera w Bronowicach Małych pod Krakowem. Bohaterowie: realistyczni (ich pierwowzory to autentyczne postacie) oraz fantastyczni (Widmo, Stańczyk Zawisza Czarny Study with Quizlet and memorize flashcards containing terms like Gospodarz, Pan Młody, Dziennikarz and more. ajplZ9t. Jesteś w:Ostatni dzwonek -> Wesele Pierwowzór: Panna Młoda to Jadwiga Mikołajczykówna, najmłodsza córka Jacka Mikołajczyka. Wychowywała się właściwie w domu Tetmajerów, ponieważ jej starsza siostra Hanna była żoną Włodzimierza. W 1900 roku miała około 16 lat. Wszyscy, którzy ją znali twierdzili, iż ta subtelna, delikatna, drobna „oświecona”. Przepełniona duchem patriotyzmu. Ukończyła szkołę ludową, więc z pewnością słowa włożone w jej usta przez Wyspiańskiego: „A kaz tyz ta Polska(…)” głęboko ją dotknęły. Dziewczyna w niczym nie przypominała postaci przedstawionej w dramacie. Grzymała-Siedlecki napisał, iż po wydaniu Wesela: „(…) można ją było widzieć zalaną łzami, gdy siebie jako Pannę Młodą ujrzała na scenie(…) Podobała jej się może żywotność, żywotność w jaką ją przyodziała wyobraźnia autora, ale nie mogła mu przebaczyć i bodaj do końca życia mu nie przebaczyła mu tego »A kaz ta Polska«”. W dramacie: Panna Młoda jest przeciwieństwem swojego męża. Jej wypowiedzi nie wskazują na wykształcenie i obycie. Pan Młody Pierwowzór: Lucjan Rydel (urodził się w 1870 roku, a zmarł w 1918) był poetą i dramaturgiem. Wywodził się z rodziny krakowskich profesorów Uniwersytetu Jagiellońskiego, którą musiał długo przekonywać do zaakceptowania decyzji związania się z Jadwigą. Jego chłopomania nie była wynikiem „mody”, ponieważ jak twierdzą badacze literatury - jego uczucie do narzeczonej było szczere, a ich pożycie szczęśliwe. Przykładem tego może być wypowiedź Stefana Nowińskiego: „Byli tacy, którzy uważali to, według starych pojęć, za »mezalians«, a jednak gołębie serce poety wykazało większy od nich rozum, bo rzeczywiście w swym pożyciu małżeńskim oboje śp. Rydlowie mieli »dużo szczęścia«, o czym marzyły rymy…”. Przyjaciel rodziny Rydla, A. Grzymała-Siedlecki wypowiadał się z aprobatą o ich małżeństwie: „Dniami i tygodniami, miesiącami i latami mieli o czym mówić, mieli z czego wspólnie się cieszyć i wspólnie przeżywać troski. Byli jezdnym z najbardziej zżytych małżeństw artystycznych, jakie znałem”. Rydel miał za złe Wyspiańskiemu krzywdzące potraktowanie jego żony Jadwigi, a swoim wizerunkiem w Weselu się nie przejmował. W dramacie: Wyspiański przedstawia swojego przyjaciela w sposób przerysowany, a wręcz karykaturalny. Gospodyni Pierwowzór: Anna Tetmajer (z domu Mikołajczyk) badacze szacują, że w momencie wesela Lucjana Rydla miała około dwudziestu siedmiu lat. Tę postać Wyspiański przedstawił niemal bez żadnych zmian. Anna wiodła szczęśliwe życie u boku Włodzimierza, mieli dzieci. W dramacie: Gospodyni jawi się jako kobieta silna i stanowcza. Widzimy ją jako troskliwą matkę i dobrą żonę. Gospodarz liczy się z jej zdaniem. Poeta Pierwowzór: Kazimierz Przerwa-Tetmajer (urodził się 12 stycznia 1865 roku na Podhalu, a zmarł 18 stycznia 1940 roku w Warszawie) był wybitnym poetą, powieściopisarzem, nowelistą i dramaturgiem oraz przyrodnim bratem Włodzimierza Tetmajera i przyjacielem Wyspiańskiego z czasów nauki w Gimnazjum św. Anny w Krakowie. Uważa się go za przedstawiciela dekadentyzmu (tzw. choroba schyłku wieku, dekadenci wywyższali się ponad zwykłych ludzi, tzn. tych, którzy nie byli artystami). Wyspiański dobrze uchwycił zwłaszcza dwie cechy Przerwy-Tetmajera – zamiłowanie do flirtów z młodymi kobietami i duszę podróżnika. W dramacie: Wyspiański ukazuje go jako bawidamka flirtującego z dwiema kobietami naraz (z Maryną i Rachelą). Izoluje się od chłopów. Jest żurawcem. To nawiązanie do autentycznej cechy Kazimierza Przerwy-Tetmajera, który był z zamiłowania się ze zjawą Rycerza – Zawiszy Czarnego. Kazimierz Przerwa-Tetmajer napisał dramat pt. Zawisza Czarny, którego premiera odbyła się na krótko przed premierą Wesela). Dziennikarz Pierwowzór: Rudolf Starzewski (urodził się w 1870, a zmarł w roku 1920) w 1901 roku był współpracownikiem związanego z konserwatystami dziennika „Czas”, którego redaktorem został dopiero później. W Krakowie był cenionym znawcą polityki. Darzył wielką sympatią środowisko artystyczne i często wcielał się w rolę krytyka teatralnego. Podobnie jak w dramacie, tak i w życiu, bardzo lubił Zofię Pareńską, z powodu której najprawdopodobniej popełnił samobójstwo. W dramacie: Dziennikarz to wywyższający się inteligent. Zauroczony jest rozmowy ze Stańczykiem przeżywa kryzys. Zaczyna wątpić w swoje ideały. Radczyni Pierwowzór: Antonina Domańska Urodziła się w 1853 roku, a zmarła w roku 1917. Była stryjeczną siostrą matki Lucjana Rydla. Żoną profesora Uniwersytetu Jagiellońskiego - lekarza i radnego Krakowa. Pisała utwory dla dzieci. Napisała między innymi Historię żółtej ciżemki i Paziów króla Zygmunta. W dramacie: Radczyni jest osobą o mocnych i niezmiennych poglądach, krytycznie nastawioną zarówno do ślubu swojego krewniaka z chłopką, jak i do całego chłopstwa i nieukrywającą tego. Rachel Pierwowzór: Pepa Singer była córką bronowickiego karczmarza – Hersza Singera. Niemal w niczym nie przypominała postaci stworzonej przez Wyspiańskiego. Na weselu Rydla bawiła się jedynie dzięki swojemu ojcu, do którego głównie skierowane było zaproszenie. Wyspiański wykorzystał postać Pepy, ponieważ chciał mieć całkowity przekrój społeczeństwa. Brakowało mu kobiety wyemancypowanej. Żydówki często uchodziły właśnie za takie. Jednak Pepa nie mogła być taką w rzeczywistości, gdyż w dniu tytułowego wesela miała niespełna piętnaście lat. Jak donoszą badacze, szara i nijaka Pepa Singer po premierze Wesela w prywatnym życiu wcieliła się w postać Rachel, przyjmując nawet jej imię i stała się stałą bywalczynią krakowskiego świata artystycznego. W dramacie: Rachel jest kobietą zafascynowaną młodopolską kulturą, zwłaszcza poezją. Jest inteligentna. Interesuje się nią Poeta. Czepiec Pierwowzór: Błażej Czepiec (urodził się w 1850 roku, a zmarł w 1934 roku) był pisarzem gminnym Bronowic, wujem Jadwigi Mikołajczykówny (Panny Młodej). Wraz z Wyspiańskim pełnił obowiązki świadka na ślubie Rydla. Wbrew temu, co można wyczytać na kartach Wesela, to nie on był wójtem Bronowic, lecz jego brat Maciej (ojciec Kaspra). Wygląd zewnętrzny zdeterminował jego charakter w dramacie. Był on rosłym i silnym mężczyzną. Wyspiański wykorzystał dwa autentyczne wydarzenia z życia Czepca. Pierwsze to bójka, jaką wszczął na wiecu wyborczym Ptaka. Drugie to awantura z muzykami na weselu Rydla. W dramacie: Czepiec jest głównym przedstawicielem chłopów, ma wyraźny szacunek i poważanie wszystkich bronowiczan. Marysia Pierwowzór: Maria Susuł z domu Mikołajczyk, siostra Anny i Jadwigi, była żoną Wojciecha, za młodu zaręczona ze Stanisławem Ludwikiem de Laveaux, polskim malarzem francuskiego pochodzenia, który zmarł w młodym wieku na gruźlicę w Paryżu. W dramacie: Marysia spotka Widmo, czyli swojego dawnego ukochanego Ludwika. Nos Pierwowzór: Nie jest jasno sprecyzowany: badacze wskazują, że bohater jest połączeniem dwóch malarzy – Tadeusza Nosowskiego i Stanisława 1 2 Szybki test:Pepa Singer - pierwowzór Raheli - miała w momencie uroczystości weselnych:a) 18 latb) 16 latc) 12 latd) 14 latRozwiązanieGłównym przedstawicielem chłopów w Weselu jest:a) Gospodarzb) Dziadc) Jasiekd) CzepiecRozwiązanieDziennikarz w rozmowie ze Stańczykiem:a) mówi, że ma dość usypiania narodub) jawi się jako reformatorc) popiera chłopomanięd) krytykuje konserwatyzmRozwiązanieWięcej pytań Zobacz inne artykuły: Partner serwisu: kontakt | polityka cookies Osoby MieszkaÅ„cy lub goÅ›cie z Krakowa/Inteligencja Pan MÅ‚ody – Lucjan Rydel Pan MÅ‚ody – Lucjan Rydel (1870-1918), poeta i dramaturg – zostaÅ‚ tu przedstawiony z tendencjÄ… do przejaskrawienia jego sÅ‚abostek, rysów komicznych. Jego skÅ‚onność do chÅ‚opomanii jest tu pokazana jako obÅ‚udna maska, chociaż trzeba dodać, że Pan MÅ‚ody sam w niÄ… wierzy. Pan MÅ‚ody kocha to, co wiejskie: krajobrazy, stroje, styl życia (zaczyna nawet iść w Å›lady chÅ‚opów i unikać higieny osobistej, od czego – jak sam mówi – czuje siÄ™ znacznie lepiej). Stara siÄ™ naÅ›ladować Gospodarza, jest jakby przedÅ‚użeniem jego postaci. Zwierza siÄ™ Racheli, że, jako poeta, kiedyÅ› opisze wszystko to, co go tu spotkaÅ‚o. Poeta – Kazimierz Tetmajer Poeta – Kazimierz Tetmajer (1865-1940) – brat gospodarza, WÅ‚odzimierza Tetmajera, autor dramatu poetyckiego „Zawisza Czarny”. W sztuce jest nazywany „żurawcem”, gdyż uwielbiaÅ‚ podróżować, na weselu Rydla byÅ‚ jedynie przelotem. WyspiaÅ„ski ukazaÅ‚ także innÄ… skÅ‚onność Kazimierza Tetmajera – prowadzenie czÄ™stych dyskusji-flirtów ( z MarynÄ… i RachelÄ…). Niekiedy owe dialogi przeradzajÄ… siÄ™ w mini-poematy. Poeta przeżywa wewnÄ™trzny dramat postawy, jako poeta jest Å›wiatowcem, obserwujÄ…cym bawiÄ…cych siÄ™ ludzi z dystansu. Jest jednoczeÅ›nie „lwem salonowym”, co przejawia siÄ™ w czÄ™stych flirtach. Podczas rozmowy z RachelÄ…, w ich gÅ‚owach rodzi siÄ™ pomysÅ‚ zaproszenia na wesele ChochoÅ‚a. Wypowiedzi Poety nacechowane sÄ… dekadentyzmem i pesymizmem, wyraźnie czuć wewnÄ™trzne rozdarcie – Poeta marzy o sile i potÄ™dze, lecz wokół dostrzega jedynie „skrzeczÄ…cÄ… pospolitość” Dziennikarz – Rudolf Starzewski Dziennikarz – Rudolf Starzewski (1870-1920), ówczesny redaktor krakowskiego „Czasu” – jest postaciÄ… zdolnÄ… do wÅ‚aÅ›ciwej oceny sytuacji narodowej. Posiada dużą wiedzÄ™ i intuicjÄ™, cechuje siÄ™ inteligencjÄ… i analitycznÄ… ocenÄ… rzeczywistoÅ›ci. Jak pisze Å»eleÅ„ski: „byÅ‚ om czÅ‚owiekiem najbardziej powoÅ‚anym, aby na weselu objawiÅ‚a mu siÄ™ przenikliwa, gorzka, surowa myÅ›l, upostaciowiona w StaÅ„czyku”. Ulega poczuciu niemocy, Å›wiadomość tragizmu losów narodu niezdolnego do dziaÅ‚ania odbiera mu aktywność, wpÄ™dza w apatiÄ™. Ma również lekceważący stosunek do chÅ‚opstwa, uważajÄ…c je za krótkowzrocznych prowincjuszy. Gospodarz - WÅ‚odzimierz Tetmajer Gospodarz - WÅ‚odzimierz Tetmajer (1862-1923), malarz i poeta, później także dziaÅ‚acz polityczny. W jego domu wÅ‚aÅ›nie odbywa siÄ™ tytuÅ‚owe wesele. Choć w duszy romantyk, skÅ‚onny do uniesieÅ„, a nawet obÅ‚Ä™du (wrażenia wywoÅ‚ane wizytÄ… Wernyhory), Gospodarz patrzy na Å›wiat oczyma realisty – oddaje bieg wypadków w rÄ™ce mÅ‚odszego pokolenia, nie baczÄ…c na potencjalne konsekwencje tej decyzji. WyspiaÅ„ski ukazaÅ‚ w nim sÅ‚abość, niezdecydowanie Inteligencji do podjÄ™cia wielkiego czynu. Miast tego, stać ich jedynie na sÅ‚owa, deklaracje, czekanie i marzenia. Radczyni Pierwsza przybyÅ‚a z Krakowa (profesorowa Antonina DomaÅ„ska, autorka książek dla dzieci, ciotka L. Rydla) i – choć stara siÄ™ ukryć swoje poczucie wyższoÅ›ci nad bronowickÄ… spoÅ‚ecznoÅ›ciÄ… – daje siÄ™ poznać jako osoba ograniczona, niesympatyczna, obÅ‚udna, ignorantka w sprawach znanych nawet mieszczuchom, jak pora siewu. Nos – cyganeria artystyczna Przybyszewskiego Nos to poÅ‚Ä…czenie dwóch postaci: Tadeusza Noskowskiego i StanisÅ‚awa Czajkowskiego oraz, jak mówi Boy-Å»eleÅ„ski, „caÅ‚a przybyszewszczyzna, której dwuletni okres Å›wiÄ™ciÅ‚ siÄ™ w Krakowie bezpoÅ›rednio przed Weselem”. Nos uosabia wiÄ™c wszystkie charakterystyczne cechy mÅ‚odopolskich artystów, a przede wszystkim, skÅ‚onność do alkoholu: “ PijÄ™, pijÄ™, bo ja muszÄ™, bo jak pijÄ™, to mnie kÅ‚uje:wtedy w piersi serce czujÄ™,strasznie wiele odgaduję”(...)Chopin, gdyby jeszcze żyÅ‚, to by piÅ‚- ,, Wesele, Akt III Paradoksalnie – w stanie upojenia zdolny do „trzeźwego” widzenia spraw spoÅ‚ecznych. Nos wyraża także dekadenckÄ…, nihilistycznÄ… postawÄ™ wobec życia: “ Wszystko nudzi, wszystko mi siÄ™ przykrzy już; ,, Wesele, Akt III oraz kult sztuki: “ ...evviva l’arte! (...)kult Bachusa i Astarte. Ha! Trza znosić Fata Los,konsekwentnie pusty trzos ,, Wesele, Akt III Rachela - Pepa Singer Pepa byÅ‚a córkÄ… karczmarza z Bronowic, Hersza Singera. Jej portet w Weselu znacznie odbiega od faktycznej sytuacji. Na weselu Rydla miaÅ‚a zaledwie 15 lat i nie byÅ‚Ä… przez nikogo zauważana. W "Weselu" ukazana zostaÅ‚a jako żydowska emancypantka, oczytanÄ…, inteligentnÄ… ("zna caÅ‚y Przybyszewski"). Rachela to mÅ‚oda artystka, która we wszystkim dookoÅ‚a widzi poezjÄ™. Jako muzÄ… wesela, dotrzymuje kroku Poecie w tworzeniu wierszy i wraz z nim jest inicjatorkÄ… fantastycznych wydarzeÅ„ w aktach II i III. Haneczka (Anna Rydlówna), Maryna i Zosia (Zofia i Maria ParneÅ„skie) Ukazane zostaÅ‚y zgodnie z ich pierwowzorami, sÄ… energiczne, dobrze bawiÄ… siÄ™ na weselu. Maryna jest nieco dojrzalsza od swoich równieÅ›niczek, ona też demaskuje flirt Poety. Jest dowcipna, ma ciÄ™ty jÄ™zyk, jest dobrÄ… obserwatorkÄ… życia spoÅ‚ecznego. MieszkaÅ„cy Bronowic/ChÅ‚opstwo Panna MÅ‚oda – Jadwiga MikoÅ‚ajczykówna Panna MÅ‚oda – Jadwiga MikoÅ‚ajczykówna, najmÅ‚odsza siostra Anny Tetmajerowej. Postać ta, na premierze „Wesela” wywoÅ‚aÅ‚a spory skandal, gdyż postać Panny MÅ‚odej caÅ‚kowicie odbiega od pierwowzoru. Wbrew rysunkowi postaci zaproponowanemu przez autora dramatu, byÅ‚a ona subtelnÄ…, drobnÄ…, „oÅ›wieconą” i przepojonÄ… duchem patriotyzmu bogatÄ… wieÅ›niaczkÄ…, nie zaÅ› naiwnÄ…, ale peÅ‚nÄ… temperamentu, rezolutnÄ…, hożą dziewuchÄ…. Sposób myÅ›lenia i wyrażania siÄ™ Panny MÅ‚odej Å›wiadczy o braku wyksztaÅ‚cenia i obycia towarzyskiego, co wyraźnie dotknęło JadwigÄ™ MikoÅ‚ajczykównÄ™. WyspiaÅ„ski pragnÄ…Å‚ jednak uzupeÅ‚nić postać Pana MÅ‚odego kimÅ› o równie przejaskrawionych komicznych cechach. Czepiec – BÅ‚ażej Czepiec Czepiec – BÅ‚ażej Czepiec, pisarz gminny, wuj Jadwigi MikoÅ‚ajczykówny; uosabia porywczÄ…, silnÄ…, pewnÄ… siebie postać polskiego chÅ‚opa. Interesuje siÄ™ politykÄ…, ma szerokie obeznanie w panujÄ…cych stosunkach spoÅ‚ecznych (trafnie nazywa PoetÄ™ „Panem Latawcem”). Czepiec jest gotów do wziÄ™cia udziaÅ‚u w powstaniu narodowym, jeÅ›liby tylko takie miaÅ‚o nadejść, czeka jednak na przywództwo ze strony inteligentów. Wierzy w potężnÄ… moc i siÅ‚Ä™ ukrytÄ… wÅ›ród polskiego chÅ‚opstwa, co czÄ™sto wyraża (np. wchodzÄ…c z kosÄ… na sztorc do domu Gospodarza). Czepcowa Å»ona Czepca, jest tylko uzupeÅ‚nieniem pary, pozostaje w cieniu mÄ™ Gospodyni – Anna z MikoÅ‚ajczyków Tetmajerowa. Å»ona WÅ‚odzimierza Tetmajera, kochajÄ…ca żona i matka. Jest gospodarna i praktyczna – znalezionÄ… zÅ‚otÄ… podkowÄ™ chowa w skrzyni. Å»yd - Hersz Singer Karczmarz z Bronowic. Nad interesy przedkÅ‚ada uczucie do córki, wyksztaÅ‚conej, rozpoetyzowanej, wrażliwej. Jego postać Å›wiadczy o tolerancji dla narodu żydowskiego, wroÅ›niÄ™tego już od dawna w polskÄ… kulturÄ™. Jasiek - Jan MikoÅ‚ajczyk Jan MikoÅ‚ajczyk, brat Panny MÅ‚odej. Dumny, mÅ‚ody drużba, parobek, marzÄ…cy o bogactwie. Pyszni siÄ™ z posiadanej czapki z pawich piór. Jest mÅ‚ody i nierozważny, najmniej odpowiedniÄ… osobÄ… do posiadania ZÅ‚otego Rogu. Choć energiczny i peÅ‚en zapaÅ‚u, Å›wiadomy sytuacji politycznej byÅ‚ zbyt lekkomyÅ›lny i beztroski by sprostać powierzonemu mu zadaniu poderwania Polski do Klimina Wiejska baba, peÅ‚na energii, rubaszna i wesoÅ‚a. Dziad Przedstawiciel starszego pokolenia. Dziad przechowuje w pamiÄ™ci wypadki rzezi galicyjskiej. Jest nÄ™dzarzem i popychadÅ‚em – nie angażuje siÄ™ w sprawy spoÅ‚eczne. Kuba, WojtuÅ›, Staszek, Kasper, Marysia, Kasia,Kamil,Robert Wiejskie dzieci, bawiÄ…ce siÄ™ na zabawie. Kasper, tak jak Jasiek jest drużbÄ…, bardziej doÅ›wiadczonym w sztuce flirtu od swojego kolegi. Marysia to siostra Anny i Jadwigi, byÅ‚a zarÄ™czona z malarzem, Ludwikiem de Laveaux, który zmarÅ‚ w Monachium na gruźlicÄ™. W Weselu ukazuje siÄ™ on jej jako Widmo. Po jego Å›mierci wyszÅ‚a za Wojtka - Wojciecha SusuÅ‚a Isia MaÅ‚a dziewczynka, która spotyka chochoÅ‚a. Odważna i rezolutna, obarczona obowiÄ…zkami domowymi. Zabawna i rozkoszna KsiÄ…dz Postać nie grajÄ…ca ważniejszej roli w sztuce. Jest ChÅ‚opem, a mimo to, ze wzglÄ™du na swój urzÄ…d, przez to jest traktowany z dystansem. Co interesujÄ…ce, prowadzi interesy z Å»ydem. Osoby dramatu (postaci fantastyczne/historyczne) ChochoÅ‚ - pojawia siÄ™ w izbie weselnej, Å›piewajÄ…c smÄ™tnÄ… piosenkÄ™ o pawich piórach; zapowiada przybycie goÅ›ci; to poÅ›rednik miÄ™dzy Å›wiatem rzeczywistym a fantastycznym. Jest otulonym sÅ‚omÄ… na zimÄ™ krzakiem róży. Zjawia siÄ™ na poczÄ…tku akcji fantastycznej (w II akcie) oraz na koÅ„cu dramatu, gdy gra"chocholÄ…" muzykÄ™ uczestnikom akcji (akt III). Jest symbolem nadziei na odrodzenie Polski, spoÅ‚ecznÄ… sprawiedliwość, a także objawieniem sztuki i piÄ™kna. Widmo - malarz Ludwik de Laveaux, uczeÅ„ Jana Matejki - ukazuje siÄ™ Marysi. Ludwik miaÅ‚ siÄ™ ożenić z MarysiÄ…, ale zmarÅ‚ wczeÅ›niej na gruźlicÄ™. Marysia mogÅ‚aby mieć podobne wesele; mogÅ‚aby wyjść za „pana z miasta". Ten obraz literacki, przypomina MickiewiczowskÄ… balladÄ™ "Romantyczność" i dramatycznÄ… historiÄ™ Jasia i Karusi. StaÅ„czyk - nadworny bÅ‚azen trzech ostatnich Jagiellonów, bystry i odważny mÄ™drzec zatroskany o los Polski, pojawia siÄ™ na obrazach Matejki - ukazuje siÄ™ uosabia sumienie Dziennikarza, który pracujÄ…c w lojalistycznym dzienniku, wie, że „usypia" naród i szarga „świÄ™toÅ›ci" narodowe. Dziennikarz jest wyznawcÄ… tez krakowskiej szkoÅ‚y historycznej, gÅ‚oszÄ…cej dość kontrowersyjny program polityczny oparty na przekonaniu, że historia Polski byÅ‚a pasmem klÄ™sk i niepowodzeÅ„, a jedynÄ… metodÄ… postÄ™powania w obecnej sytuacji Polski jest lojalizm i ugoda z zaborcÄ…. StaÅ„czyk - bÅ‚azen Zygmunta Starego - wskrzesza czasy Å›wiÄ™toÅ›ci Rzeczypospolitej Jagiellonów, jest znakiem jej potÄ™gi i chwaÅ‚y, zadaje tym samym kÅ‚am tezom krakowskiej szkoÅ‚y, jest wyrzutem sumienia Dziennikarza, który przeżywa kryzys zaufania do ideologii wÅ‚asnego stronnictwa. BÅ‚azen ofiarowuje Dziennikarzowi kaduceusz (w starożytnoÅ›ci byÅ‚a to laska heroldów, zapewniajÄ…ca im nietykalność; to symbol pokoju i Å‚agodzenia sporów, ale także laska bÅ‚azna), by rozbudzaÅ‚ Å›wiadomość narodowÄ… - „mÄ…ciÅ‚ narodowÄ… kadź" i „staÅ‚ na czele” Rycerz Czarny - Zawisza Czarny z Garbowa, sÅ‚awny i mężny rycerz, walczyÅ‚ pod Grunwaldem, symbol Polaka-patrioty - ukazaÅ‚ siÄ™ Poecie. Zwiastun odrodzenia ojczyzny. Mówi Poecie: „Na koÅ„; zbudź siÄ™!...". Wyznacza mu rolÄ™ wieszcza. Poeta wie, że „Polska to jest wielka rzecz", ale nie czyni nic i „śpi". Jest dekadentem, porażonym niemocÄ… i owÅ‚adniÄ™tym melancholiÄ…. Zawisza Czarny jest symbolem jego rozterek wewnÄ™trznych, znakiem siÅ‚y i mocy, której brakuje Poecie. Hetman - Franciszek Ksawery Branicki - współtwórca konfederacji targowickiej, sÅ‚ugus Moskwy, sprzedawczyk, zdrajca, podczas powstania koÅ›ciuszkowskiego skazany na Å›mierć - ukazuje siÄ™ Panu MÅ‚odemu. Hetman zmusza Pana MÅ‚odego do zastanowienia siÄ™, czy w gÅ‚Ä™bi serca nie tkwi w nim poczucie wyższoÅ›ci szlachty nad chÅ‚opstwem. Hetman mówi: „CzepiÅ‚eÅ› siÄ™ chamskiej dziewki! Polska to wszystko hoÅ‚ota, tylko im zÅ‚ota...". Upiór - Jakub Szela - chÅ‚op spod Tarnowa, stanÄ…Å‚ na czele rabacji galicyjskiej (1846). Rzeź szlachty przez zbuntowane chÅ‚opstwo sprowokowaÅ‚a administracja austriacka, by rozbić przygotowywane powstanie narodowe - ukazuje siÄ™ Dziadowi. Symbol gÅ‚Ä™bokiego podziaÅ‚u narodu polskiego na "panów" i "chamów" i krzywdy chÅ‚opskiej oraz wzajemnej zostaje haniebna karta polskiej historii. zapewne po to, by wyjaÅ›nić przyczyny wzajemnej niechÄ™ci inteligencji do chÅ‚opstwa, po części usprawiedliwić jej postÄ™powanie funkcjonujÄ…cym jeszcze żywo w pamiÄ™ci obrazem rzezi galicyjskiej. Wernyhora - na wpół legendarny Kozak, wróż ukraiÅ„ski z 2. poÅ‚owy XVIII w. Symbol odrodzenia Polski w granicach historycznych z 1772 r.; rzecznik zgody chÅ‚opów ze szlachtÄ… oraz Polaków z Rusinami - ukazuje siÄ™ Gospodarzowi. Pan -Dziad z lirÄ… przybywa z rozkazem z dawnych kresów Rzeczypospolitej - symbolu wielkoÅ›ci i potÄ™gi dawnej Polski, ale i buntów chÅ‚opskich przeciwko polskiej szlachcie. Budzi chęć do czynu narodowego i przymierza szlachty z chÅ‚opami. Symbol wiary w odrodzenie ojczyzny. Wernyhora zostawia ZÅ‚oty Róg na sznurze i nakazuje "rozesÅ‚ać wici" po kraju. Kiedy odjeżdża, jego koÅ„ gubi zÅ‚otÄ… podkowÄ™. Z chwilÄ… pojawienia siÄ™ tej postaci rozpoczyna siÄ™ w dramacie wÄ…tek narodowo-wyzwoleÅ„czy, skonstruowany jednak nie w konwencji realistycznej, ale symbolicznej. Pan Młody rozpocznij naukę Lucjan Rydel (poeta, chłopoman) Panna Młoda rozpocznij naukę Jadwiga Mikołajczykówna (urocza, pełna energii wiejska dziewczyna) Gospodarz rozpocznij naukę Włodzimierz Tetmajer (malarz i grafik, mąż siostry Jadwigi, Anny, nie wykonuje nakazów Wenrykory i przekazuje złoty róg i powierzone mu zadania Jaśkowi) Gospodyni rozpocznij naukę Anna Mikołajczykówna (żona Włodzimierze Tetmajera, praktyczna, zaradna, dbająca o rodzinę. Chowa znalezioną podkowę w skrzyni) Jasiek rozpocznij naukę Jan Mikołajczyk (brat Panny Młodej, młody parobek, drużba, chętnie tańczy z pannami, Gospodarz powierza mu złoty róg, który gubi, schylając się po czapkę z pawimi piórami) Dziennikarz rozpocznij naukę Rudolf Starzewski (redaktor krakowskiego, czasu”, reprezentant konserwatywnego stronnictwa stańczyków, lekceważy wieś, jest pewien swojej wyższości) Poeta rozpocznij naukę Kazimierz Przerwa-Tetmajer (przyrodni brat Włodzimierza Tetmajera, salonowiec, autor pomysłu wykreowania baśniowego dramatu) Czepiec rozpocznij naukę Błażej Czepiec (wuj Jadwigi Mikołajczykówny, zainteresowany polityką, sytuacją w Polsce i na świecie) Rachela rozpocznij naukę Pepa singer (córka karczmarza z Bronowic, Hersza Singera, rozpoetyzowana, egzaltowana dziewczyna, inicjatorka i sprawczyni niezwykłych zdarzeń, które rozkołysały bronowicką chatę Radczyni rozpocznij naukę Antonina Domańska (ciotka Lucjana Rydla, typowa mieszczka, inteligentna i rozsądna kobieta) Klimina rozpocznij naukę postać autentyczna (chłopka w średnim wieku, energiczna, żywa) Zosia i Maryna rozpocznij naukę panny Pareńskie, córki Elizy Pareńskiej (dziewczęta z miasta, bawią się z wiejskimi drużbami, flirtują. Maryna jest najdojrzajsza - baczna obserwatorla wydarzeń i toczących się rozmów) Haneczka rozpocznij naukę Anna Rydlówna Ojciec rozpocznij naukę rozdądny, realnie patrzący na świat chłop. Wydał córki za mąż za, panów z miasta” Dziad rozpocznij naukę symbol chłopskiej nędzy, wspomina rabację galicyjską Nos rozpocznij naukę Tadeusz Noskowski, Stanisław Czajkowski i Stanisław Przybyszewski (znudzony, apatyczny gość weselny, reprezentant dekadentyzmu. nihilizmu, pasjonat alkoholu, muzyki Szopena, wyznawca kultu sztuki) Ksiądz rozpocznij naukę pochodzący z ludu pleban (gość weselny, wyobcowany ze środowiska ze względu na sprawowaną funkcję) Żyd rozpocznij naukę karczmarz, gość weselny, sceptycznie oceniający sojusz pańsko-chłopski Isia rozpocznij naukę mała córka gospodarzy, (patrzy na chochoła jak na śmieć, wygania go z chaty) młodzi wiejscy goście weselni rozpocznij naukę Marysia, Kasia, Kuba, Wojtek, Staszek Presentation Creator Create stunning presentation online in just 3 steps. Pro Get powerful tools for managing your contents. Login Upload Download Skip this Video Loading SlideShow in 5 Seconds.. „WESELE’’ Stanisław Wyspiański PowerPoint Presentation „WESELE’’ Stanisław Wyspiański. Prezentację wykonała: Donata Skierska. Geneza utworu. Uploaded on Aug 21, 2014 Download Presentation„WESELE’’ Stanisław Wyspiański - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - E N D - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - Presentation Transcript „WESELE’’ Stanisław Wyspiański Prezentację wykonała: Donata SkierskaGeneza utworu • „Wesele” jest przeniesieniem na scenę teatru autentycznych wydarzeń nocy z 20 na 21 listopada 1900r., kiedy w Bronowicach Małych pod Krakowem w domu malarz Włodzimierza Tetmajera odbywało się wesele poety Lucjana Rydla z chłopką Jadwigą Mikołajczykówną. W epoce Młodej Polski rozwinęła się chłopomania, modne stały się wyjazdy na wieś, interesowano się ludowością, folklorem. Niezwykle modne stały się też śluby inteligentów z chłopkami. Taką decyzję podjął m. in. Rydel. Jednym z gości na jego weselu był Stanisław Wyspiański, który bacznie przyglądał się weselnikom i uwiecznił ich jako bohaterów Wyspiański – autoportret i portret artysty z żonąAfisz teatralny prapremiery „Wesela” oraz szkic scenografii „Wesela”.BOHATEROWIE „WESELA” • OSOBY: (goście z Bronowic) • Gospodarz – Włodzimierz Przerwa-Tetmajer, malarz i grafik, żonatyz Anną Mikołajczykówną (Gospodyni), siostrą Panny Młodej; • Pan Młody – Lucjan Rydel mąż Panny Młodej – Jadwigi Mikołajczyk; • Isia – córka Anny i Włodzimierza; • Marysia – siostra Jadwigi i Anny; • Wojtek – Wojciech Susuł, mąż Marysi; • Ojciec – Jacek Mokołajczyk, ojciec Panny Młodej; • Jasiek – brat Panny Młodej; • Czepcowa, Kasia, Kuba, Klimina, Staszek – Olbrychski jako Pan Młody(zdjęcie z „Wesela” Andrzeja Wajdy) i Wanda Siemaszkowa jako Panna Młoda – szkic pastelowyWłodzimierz Tetmajer – „Wesele”, „Zareczyny”OSOBY: (goście z Krakowa) • Zosia i Maryna – Pareńskie, znajome Wyspiańskiego; • Haneczka – siostra Lucjana Rydla; • Radczyni – Antonina Domańska, ciotka Rydla; • Poeta – Kazimierz Przerwa-Tetmajer, przyrodni brat Włodzimierza, poeta dekadent; • Dziennikarz – Rudolf Starzewski, redaktor krakowskiego „Czasu”; • POSTACI „SYNTETYCZNE”: • Czepiec – Błażej Czepiec, wuj Jadwigi, wiejski pisarz gminny, w dramacie reprezentant chłopstwa; • Nos – nosi cech postaci z krakowskiego środowiska cyganerii; • Rachela – Pepa Singer, piętnastoletnia córka żydowskiego karczmarza z Bronowic, kształcona w Krakowie. RachelaOSOBY DRAMATU: • Chochoł - Chochoł zjawia się na weselu z "zaproszenia" Poety i Racheli, (Akt I, To postać symboliczna, którą może być interpretowana na wiele sposobów. Wnosi on przede wszystkim marazm, uśpienie. Zapowiada przyjście wielu jeszcze postaci, które będą odzwierciedleniem ludzkich uczuć, pragnień, grzechów .Widmo - Pojawienie się Widma to odzwierciedlenie romantycznej duszy Marysi, przeżywającej wciąż młodzieńczą miłość i dawne cierpienie. Narzeczony Marysi - malarz Ludwik de Laveaux, zmarł w Monachium na gruźlicę. Po jego odejściu, Marysia wyszła za Wojciecha Susła. (w "Weselu" pojawia się jako Wojtek). Obraz – Ludwik de Laveaux „Autoportret z paletą”Stańczyk - Stańczyk od zawsze był utożsamiany z symbolem mędrca, ukrywającego się pod błazeńską maską. Stańczyk zarzuca Inteligencji, że sami upodabniają się do błaznów, zamiast czerpać z niego wzór. Krótko, acz boleśnie ripostuje dziennikarzowi, który tłumaczy swoje postępowanie - zarzuca mu marazm. Stańczyk przekazuje Dziennikarzowi kaduceusz polski. Pamiętajmy jednak że to laska błazeńska, a błazen mówi zawsze tylko połowę prawdy. Dziennikarz jest zatem błaznem, ukazującym tylko negatywne strony przeszłości. Hetman - Do Pana Młodego przychodzi Hetman Branicki, symbol zdrady Polski. Pan Młody wypomina mu jego zdradę narodową, przyznaje również, że dzisiejsza Polska jest w podobnej sytuacji: Hetman wypomina Panu Młodemu fakt, że podobnie jak on, także popełnił zdradę - zdradę własnego stanu, żeniąc się z osobą pochodzenia chłopskiego ("Czepiłeś się chamskiej dziewki?!"). Na obrazie Franciszek Ksawery Branicki, fragment „Rejtana” Jana MatejkiRycerz Czarny - Postać Rycerza to remedium na młodopolską niemoc, on sam mówi o sobie: '"Ja Moc!"'.Przypomina on Poecie o dawnej potędze Polski i o jego roli - zwiastuna narodowych wydarzeń, zagrzewającego ludzi do walki ('"Niosę dań, orężny szał"' - akt II W rzeczywistości Rycerz jest jedynie odbiciem pragnień Poety, zatraconego w dekadenckich nastrojach, co sam przyznaje:‘ Na obrazie Zawisza Czarny, fragment „Bitwy pod Grunwaldem” Jana MatejkiUpiór - Upiór Jakuba Szeli, przywódcy krwawej Rabacji Galicyjskiej, objawia się Dziadowi, jednemu z jej buntowników. Dziad boi się Szeli, wie bowiem, że człowiek ten jest przyczyną animozji między szlachtą a chłopstwem. W "Weselu" nawołuje do zatarcia krwawego kainowego znamienia między szlachtą a chłopstwem, do obmycia dawnych win i rozpoczęcia wspólnego działania: Obrazy” Jan Lewiński „Rzeź galicyjska” i reprodukcja - Wernyhora, na poły legendarny ukraiński wieszcz przybywa, by wcielić w życie jedną ze swoich wizji: powstania narodowego jest mitem narodowego posłannictwa. Nakazuje Gospodarzowi, by nazajutrz rozesłał wici przed świtem, puścił posłańców w cztery strony świata i zgromadził ludzi przed kościołem. Tam mają nasłuchiwać tętentu kopyt od "Krakowskiego gościńca" nadjeżdżającego Wernyhory z Archaniołem. SYMBOLEW „WESELU” • POSTACI: • Chochoł • Widmo • Stańczyk • Hetman • Rycerz Czarny • Upiór • WernyhoraPRZEDMIOTY • Złoty róg - symbol rozpoczynającego się powstania, symbol zagrzewania do walki. • Złota podkowa - symbol szczęścia zachowanego na później; w dramacie koń Wernyhory gubi podkowę, a przezorna Gospodyni wkłada ją do kufra. • Czapka z pawimi piórami - symbol dumy i pychy narodowej, symbol prywaty. • Bronowicka chata - symbol Polski, "przymierze" między chłopstwem, a inteligencją. • Kaduceusz Polski - laska błazeńska, Stańczyk ofiarowuje ją Dziennikarzowi, mówiąc: "Mąć nim wodę! Mąć!" - Dziennikarz ma za zadanie poruszyć "stęchłą wodę", symbolizującą polski marazm. • Sznur – symbol • Scena "zasłuchania" (akt III, - symbol marazmu i uśpienia, oczekiwania na mitycznego bohatera, który miałby zbawić Polskę i wyswobodzić ją z niewoli; ukazany został tu upadek mitu o romantycznej wizji o cudownym ocaleniu narodu • Scena z kosami (akt III, sc. 37) - nawiązanie do rabacji galicyjskiej; Jasiek symbolicznie wyjmuje zasłuchanym weselnikom kosy z rąk i odkłada je w kąt; robi to na polecenie Chochoła, który każe mu także namalować na czołach weselników koła - guślarze wierzyli, że otaczając ludzi kołami można ich zahipnotyzować. Ten sam motyw pojawia się podczas chocholego tańca. Postaci W środowisku ludzi teatru często uważa się, że doskonale dobrany zespół teatralny to taki, który potrafi zagrać Wesele. Chodzi tu o dobór wykonawców różnych pod względem wieku, charakteru, temperamentu itp. Lesław Eustachiewicz mówi o „instynkcie dramaturgicznym”, jaki podyktował Wyspiańskiemu taką panoramę figur scenicznych, że są w nich reprezentowane wszystkie generacje (od Isi do Dziada), cała skala wyrazu, od komizmu (Klimina, Kasia, Kasper) przez liryczny ton (Rachela, Marysia) do tragizmu (osoby dramatu), różnorodność sytuacji środowiskowych (od Czepca do Dziennikarza) i charakterologicznych (wykwintniś Poeta obok stylizującego się na rubaszność Pana Młodego i sceptycznego intelektualisty Dziennikarza) czy wreszcie różny sposób formowania protagonistów nocnego seansu zjaw (balladowe Widmo obok dantejskiego Hetmana, ożywiony obraz Stańczyka i Wernyhory obok wyłonionego z koszmaru baśni ludowej Upiora).6 Wielokrotnie podejmowano próby kojarzenia postaci weselników z autentycznymi uczestnikami biesiadnego spotkania w Bronowicach w 1900 r. Próbowano także odnajdywać powiązania pomiędzy „osobami dramatu” Wyspiańskiego a znanymi z historii, literatury i sztuki bohaterami, którzy mogli być inspiracją dla autora. Wokół Wesela powstało wiele opinii i domysłów, a także rzetelnie udokumentowanych twierdzeń sytuujących utwór w historii kultury, a zwłaszcza literatury. Wśród licznych wypowiedzi o dramacie Wyspiańskiego istotne znaczenie mają uwagi o postaciach. Bohaterowie Wesela zostali podzieleni na dwie grupy: „osoby” i „osoby dramatu”. W pierwszej autor umieścił realne postaci uczestników uczty weselnej, w drugiej – te, które przybywają sprowokowane zaproszeniem kierowanym do Chochoła, a więc duchy znanych bohaterów historycznych i osoby niegdyś bliskiej Marysi, a także tajemniczy goście o bardzo szczególnych funkcjach: Wernyhora i Chochoł – dwa bieguny stosunku do czynu zbrojnego w imię odzyskania niepodległości. Osoby Zalążkiem utworu była scena Gospodarza z Pierwowzorem postaci Gospodarza był Włodzimierz Tetmajer (1862-1923), malarz i poeta, później także działacz polityczny, pochodzący z rodziny o wielkich tradycjach On – jako Gospodarz, a więc ktoś pierwszoplanowy, zdolny do zorganizowania pracy i zabawy, umiejący kierować ludźmi, a także jako dziedzic wspaniałych narodowych tradycji – zostaje wybrany przez Wernyhorę do wypełnienia misji wielkiej rangi. Od dojrzałości i odpowiedzialności Gospodarza zależą tu – ni mniej, ni więcej – losy narodu. Gospodarz w Weselu jest łącznikiem między wyobraźnią a doświadczeniem dwóch światów społecznych: inteligencji pochodzenia szlacheckiego i chłopów. Z pierwszymi wiąże go pochodzenie i młodość, z drugimi wiek męski i aktualny tryb Choć w duszy romantyk, skłonny do uniesień, a nawet obłędu (wrażenia wywołane wizytą Wernyhory), Gospodarz patrzy na świat oczyma realisty – oddaje bieg wypadków w ręce młodszego pokolenia, nie bacząc na potencjalne konsekwencje tej decyzji. Gospodyni w konfrontacji z mężem jawi się jako osoba trzeźwo myśląca, dbająca o interesy rodziny (chowa złotą podkowę jako zabezpieczenie rodzinnego szczęścia), nie ulegająca nastrojom. Zachowanie męża ocenia w kontekście weselnej sytuacji jako wynik upojenia alkoholowego. Odnosząc postać Gospodyni do realiów związanych z autentycznym weselem historycy literatury dopatrują się w niej rysów Anny z Mikołajczyków Tetmajerowej. Państwo młodzi to, jak już wspomnieliśmy, postaci wzorowane na osobach autentycznych nowożeńców. Pan Młody – Lucjan Rydel (1870-1918), poeta i dramaturg – został tu przedstawiony z tendencją do przejaskrawienia jego słabostek, rysów komicznych. Jego skłonność do chłopstwa i ludowości jest tu pokazana jako obłudna maska, chociaż trzeba dodać, że Pan Młody sam w nią wierzy. Stara się naśladować Gospodarza, jest jakby przedłużeniem jego postaci. Lucjan Rydel oburzał się na Wyspiańskiego z powodu takiego ujęcia jego osoby, ale bardziej dotkliwie odczuł sposób przedstawienia jego żony. Panna Młoda – Jadwiga Mikołajczykówna, najmłodsza siostra Anny Tetmajerowej – odbiega od rzeczywistego pierwowzoru. Wbrew rysunkowi postaci zaproponowanemu przez autora dramatu, była ona subtelną, drobną, „oświeconą” i przepojoną duchem patriotyzmu bogatą wieśniaczką, nie zaś naiwną, ale pełną temperamentu, rezolutną, hożą dziewuchą. Prapremierowa kreacja Wandy Siemaszkowej jeszcze bardziej utrwaliła taki sposób interpretowania postaci. Sposób myślenia i wyrażania się Panny Młodej świadczy o braku wykształcenia i obycia towarzyskiego, a także o tupecie, który być może zwycięży w konkurencji ze skłonnością Pana Młodego do „bujania w obłokach”. Krytyce poddał autor osobę Poety. Jest on „zblazowanym poszukiwaczem wciąż nowych wrażeń”10, bawidamkiem skłonnym do niezobowiązującego flirtu, postacią śmieszną, a nawet żałosną w konfrontacji z chłopskim podejściem do życia. Kazimierz Tetmajer (1865-1940), przyrodni brat Włodzimierza (Gospodarza), ulegający młodopolskiej skłonności do dekadentyzmu – to pierwowzór Poety. Dziennikarz – Rudolf Starzewski (1870-1920), z którym Wyspiański zetknął się podczas studiów, współpracownik konserwatywnego dziennika krakowskiego „Czas” – jest postacią zdolną do właściwej oceny sytuacji narodowej. Posiada dużą wiedzę i intuicję, cechuje się inteligencją i analityczną oceną rzeczywistości. Ulega poczuciu niemocy, świadomość tragizmu losów narodu niezdolnego do działania odbiera mu aktywność, wpędza w apatię. Każda z licznego grona postaci zaludniających karty Wesela ma uzasadnienie w całości dzieła, każda jest potrzebna. Nie sposób w tak skrótowym ujęciu przedstawić ich wszystkich dokładnie, dlatego postaramy się zasygnalizować jedynie w migawkowym błysku ich najbardziej charakterystyczne rysy i funkcje. Marysia, siostra Panny Młodej, po śmierci zakochanego w niej malarza, Ludwika de Laveaux, pozostała w środowisku wiejskim. Żyje w poczuciu utraty szansy na lepszy los. Wojtek, mąż Marysi, służy do wyeksponowania postaci żony, żyjącej wspomnieniem dawnego kochanka. Jasiek – drużba, energiczny wiejski chłopak, na polecenie Gospodarza podejmuje ważne zadanie, do którego nie jest zdolny i przygotowany. Osamotniony w ostatniej scenie, dźwiga świadomość zmarnowanej szansy, własnej winy za ten stan rzeczy. Nie potrafi jednak zmienić przerastających go wypadków. Kasper – drugi drużba realizuje się przede wszystkim we flircie, pod tym względem jest bardziej doświadczony od Jaśka. Grono młodzieży skupionej na weselnych uciechach uzupełniają: Staszek i Kuba – wiejscy chłopcy, Zosia, Haneczka i Maryna – panny z miasta oraz Isia – najmłodsza bohaterka, rezolutne dziecko obarczone domowymi obowiązkami, odważne (nie boi się Chochoła) i sprytne. Do tego grona można też zaliczyć biednego wiejskiego grajka – Muzykanta. Większość postaci Wyspiański łączy w pary. Jedną z nich stanowi Radczyni i Klimina. Pierwsza przybyła z Krakowa (profesorowa Antonina Domańska, autorka książek dla dzieci, ciotka L. Rydla) i – choć stara się ukryć swoje poczucie wyższości nad bronowicką społecznością – daje się poznać jako osoba ograniczona, niesympatyczna, obłudna, ignorantka w sprawach znanych nawet mieszczuchom, jak pora siewu. Klimina, mimo braku ogłady, dominuje nad Radczynią inteligencją i „chłopskim rozumem”. Czepiec – wójt (naprawdę pisarz gminny Błażej Czepiec), uosabia buntowniczą, chłopską naturę. Stara się w pewnym momencie przejąć sprawy w swoje ręce i zastąpić niezdolnego do działania Gospodarza. Czepcowa jest tylko uzupełnieniem pary, pozostaje w cieniu męża. Uczestnikiem weselnej uczty jest także Żyd (Hersz Singer, karczmarz z Bronowic), który nad interesy przedkłada uczucie do córki, wykształconej, rozpoetyzowanej, wrażliwej. Rachel przeczuwa, że nastąpi szczególny moment. Ona prowokuje zaproszenie Chochoła do izby. Jej poetycka dusza lgnie do chłopów, ulega stylowi epoki. Nos jest swoistą satyrą na „przybyszewszczyznę” i młodopolski styl życia. Chętnie ulega pokusie używania alkoholu. Paradoksalnie – w stanie upojenia zdolny do „trzeźwego” widzenia spraw społecznych. Ksiądz jawi się jako „człowiek interesu”, rozpijający przy tym wieśniaków, zachowując pozory niewinności. Chciwy i dosadny w ocenie trzeźwości społeczeństwa zupełnie odbiega od stereotypu skromnego i pobożnego sługi Bożego. Ojciec jest postacią marginalną, raczej tylko obserwatorem zdarzeń. Dziad przechowuje w pamięci wypadki rzezi galicyjskiej, teraz – nędzarz i popychadło – nie angażuje się w sprawy społeczne. Postaci realnych gości weselnych dzielą się zasadniczo na reprezentantów odmiennych środowisk: miejskiego i wiejskiego. Pierwowzory bohaterów Wesela są tu przedstawione w literackich modyfikacjach. Wyspiański nie dążył do wiernego pokazania uczestników wesela Rydla, ale stworzył na ich podstawie osoby potrzebne mu do prezentacji zaplanowanych idei i postaw.

bohaterowie wesela i ich pierwowzory